Abdullah (Jacques-François de Boussay de) Menou (1750-1810).

Au quartier-général du Kaire, le 9 nivose an 9 de la République Française, une et indivisible. Ordre du jour, du 9 nivôse an 9.

In Caïro [Gizeh], door de nationale drukkerij, [30 december 1800].

Folio, 2 blz. Met houtsnijwerk op de titelpagina en houtsnijwerk-signatuur aan het eind.

Deze ongedocumenteerde Ordre du jour (dagorders), gedrukt in Caïro, dient als een levendig voorbeeld van de culturele botsing tijdens de Franse bezetting van Egypte. Het document schetst de bevelen en regels die generaal Menou uitvaardigde als reactie op een klacht van de Divan van Caïro over het openbare gedrag van Franse personen, waarbij de noodzaak wordt benadrukt om respect te tonen voor lokale gebruiken en religieuze praktijken. Opmerkelijk genoeg werpt het een zeldzaam licht op de rol van vrouwen in deze korte koloniale samenleving. Deze bevelen weerspiegelen de spanningen en culturele conflicten van die tijd en benadrukken Menous inspanningen om orde te handhaven en zich te houden aan de islamitische wetten binnen het bezette gebied. Dit uiterst zeldzame document, waarvan geen andere exemplaren zijn gevonden, onderstreept een belangrijke verschuiving in de laatste fase van het Franse bewind naar groter respect voor en aanpassing aan lokale gebruiken en tradities.

Het document noemt twee artikelen en één specifiek geval:

• Artikel I bepaalt dat generaals, commandanten, militaire leiders en alle functionarissen die verantwoordelijk zijn voor handhaving van de wet, mannen en vrouwen moeten arresteren en gevangen zetten die, volgens de Divan van Caïro, onterecht beweren heiligen te zijn, zich geheel of gedeeltelijk naakt op straat begeven en zich publiekelijk gedragen dat expliciet door de wet wordt veroordeeld. Deze personen zullen worden berecht volgens de normen van elke samenleving die de openbare moraal handhaaft.
• Artikel II stelt dat zowel mannen als vrouwen, in Caïro of elders in Egypte, die handelingen verrichten—vaak voor geld—die onzedelijk, schandalig of onnatuurlijk gedrag uitbeelden, eveneens zullen worden gearresteerd.

Daarnaast beveelt het document de vrijlating van Denis Cicéron, een sapper in het 2e bataljon van de 13e demi-brigade van de lichte infanterie, die ervan werd beschuldigd een Turkse vrouw te hebben geprobeerd te verkrachten en te ontvoeren.

Het document is ondertekend door Divan-president Abd-Allah Cherqaoui en secretaris Mohammed el-Mohdy, gedateerd op 7 Cha’ban, 1215, in de Hijri-kalender, en draagt ook de houtsnijwerk-signatuur van adjudant-generaal René.

Na de moord op Kléber in juni 1800 nam Jacques-François "Abdallah" Menou het bevel over de Franse troepen in Egypte op zich en koos hij een afwijkende benadering ten aanzien van het Egyptische volk. Hij was voornemens zich te integreren in de Egyptische cultuur door zich te bekeren tot de islam, de naam Abdullah aan te nemen en te trouwen met een Egyptische vrouw, Sitti Zobeida, die naar verluidt een nakomeling was van Mohammed. In tegenstelling tot zijn voorganger, die Egypte als een bezet gebied behandelde, had Menou koloniale ambities en overwoog zelfs om Egyptenaren de Franse nationaliteit te verlenen. Zijn leiderschap was omstreden, met name na de Slag bij Canope, waar zijn beslissingen werden bekritiseerd, wat leidde tot interne strijd onder zijn officieren. Ondanks zijn inspanningen om de controle te behouden, gaf Menou zich uiteindelijk in 1801 over aan de Britten, wat het einde van de Franse campagne in Egypte en zijn terugkeer naar Frankrijk markeerde.

Kopieën: geen gedocumenteerde kopieën gevonden.

Een derde artikel beveelt een Arabische vertaling, publicatie, ophanging en druk in parallelle Franse en Arabische kolommen. Het huidige vel is in het Frans. De Imprimerie nationale-drukken verbindt het met de meertalige drukkerij van de expeditie onder Jean-Joseph Marcel. De vraag naar een tweetalige versie onthult het administratieve doel van de pers: bevelen overbrengen tussen het Franse commando en Arabischsprekende lezers. De communicatie van de Divan noemt zijn president, Abd-Allah Cherqaoui, en secretaris, Mohammed el-Mohdy, en is gedateerd op 7 Shaʿban 1215 AH.

Conditie: ongesneden, oude vouw met lichte verkleuring, anders in zeer goede staat.

Verwijzingen naar de drukkerij

• Bibliothèque nationale de France. “Imprimerie nationale (Alexandrie, Egypte / Caïro / Gizeh, Egypte).” Autoriteitsrecord FRBNF12239216. Bron